Kefil olmak: riskleri nelerdir?
Bir yakınınız kredi çekerken sizden kefil olmanızı isteyebilir. İmza atmak birkaç saniye sürer; ama o imza, borçlu ödeyemediğinde borcun tamamını ödemeyi kabul ettiğiniz anlamına gelebilir.
Adi kefalet ve müteselsil kefalet
Kefaletin türü, alacaklının size ne zaman başvurabileceğini belirler:
| Adi kefalet | Müteselsil kefalet | |
|---|---|---|
| Alacaklı kime gider? | Önce borçluya; tahsil edemezse kefile | Borçluya gitmeden doğrudan kefile |
| Kefilin riski | Daha sınırlı | Borçlu kadar sorumlu |
Bankaların kredi sözleşmelerinde istediği kefalet genellikle müteselsil kefalettir. Yani borçlu tek bir taksiti ödemediğinde banka, borçluyu takip etmeden önce size başvurabilir.
Eşin rızası şartı
Türk Borçlar Kanunu'nun 584. maddesine göre evli biri kefil olurken, mahkeme kararıyla ayrılık ya da kanuni ayrı yaşama hakkı yoksa, eşinin yazılı rızası gerekir. Rıza, kefalet sözleşmesinden önce ya da en geç sözleşme anında verilmelidir. Bu şart, aile birliğinin mal varlığını tek bir imzanın riskinden korumak için vardır.
Riskler
- Borcun tamamı: kefalet sözleşmesinde yazan azami tutara kadar, faiz ve masraflar dahil sorumlu olabilirsiniz.
- Kredi notu: borçlunun ödemediği bir kredi, kefil olarak sizin kayıtlarınızı da etkileyebilir; bu da sizin kredi başvurularınızı zorlaştırır. Ayrıntılar Findeks yazısında.
- İlişki: para, ilişkileri en çok zorlayan konulardan biridir. Borçlu ödeyemediğinde hem maddi hem duygusal bir yük oluşur.
İmzadan önce sorulacaklar
- Kefaletin türü ne? Müteselsil mi, adi mi?
- Azami kefalet tutarı ne kadar? Sözleşmede kefilin sorumlu olduğu azami tutar ve süre yazmalıdır.
- Borçlunun ödeme gücü gerçekten yeterli mi? Taksitin borçlunun gelirine oranını birlikte hesaplayın; ihtiyaç kredisi yazısındaki formül işinizi görür.
- Bu borcu ödemek zorunda kalırsam ödeyebilir miyim? Cevap hayırsa, kefil olmamak en dürüst cevaptır.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Büyük tutarlı bir kefalet sözleşmesini imzalamadan önce bir avukata göstermek, ileride yaşanabilecek bir uyuşmazlığın maliyetinin yanında küçük bir masraftır.